Prof. Dr. Serhat İmamoğlu
Prof. Dr. Serhat İmamoğluGöz Hastalıkları Uzmanı

Göz Tansiyonu Damlaları ve Glokom İlaçları

Göz tansiyonu damlaları, glokom tedavisinin çoğu hastada ilk basamağıdır: göz içi sıvısının üretimini azaltarak veya çıkışını artırarak basıncı düşürür ve görme sinirini korur. Bu sayfada damla gruplarını, nasıl etki ettiklerini, yan etkilerini, doğru damlatma tekniğini, damlayı unutma ve bırakma sorununu ve damla yetersiz kaldığında ne yapıldığını kaynaklarıyla bulabilirsiniz; size uygun damlayı Prof. Dr. Serhat İmamoğlu muayenede belirler.

Göz tansiyonu damlası şişesini tutan bir el ve alt göz kapağı aşağı çekilmiş hasta gözü; glokom damlasının doğru damlatılması
Temsili görsel. Göz tansiyonu damlasının etkisi, her gün düzenli ve doğru teknikle kullanılmasına bağlıdır.

Kısaca: göz tansiyonu damlaları ve glokom ilaçları

  • Ne yapar: Göz tansiyonu damlaları göz içi sıvısının üretimini azaltarak veya çıkışını artırarak basıncı düşürür; görme sinirini korumanın en yaygın ilk basamağıdır.[1][2]
  • Beş ana grup: Prostaglandin analogları, beta-blokerler, alfa agonistler, karbonik anhidraz inhibitörleri ve rho kinaz inhibitörleri; iki etken maddenin tek şişede birleştiği kombinasyonlar da vardır.[2]
  • “En iyi damla” yoktur: EGS rehberi prostaglandin analoglarını en etkili grup olarak tanımlar, ancak uygun damla glokomun türüne, eşlik eden hastalıklara ve yan etki profiline göre kişiye özel seçilir.[4]
  • Düzenli kullanım şart: Çalışmalarda hastaların önemli bir bölümü damlayı aksatıyor; görme alanı ilerleyen hastalarda uyum belirgin biçimde düşük bulunmuştur.[7][8]
  • Yan etki varsa bırakmayın, bildirin: Çoğu yan etki damla değiştirilerek veya koruyucusuz forma geçilerek giderilir.[3][9]

Tıbbi içerik: Prof. Dr. Serhat İmamoğlu, Göz Hastalıkları Uzmanı  |  Son güncelleme:  |  Editör iletişim: iletişim sayfası

İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi (İngilizce) mezunu; Beyoğlu Göz Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde ihtisas yapmıştır. Haydarpaşa Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Göz Kliniği'nde uzman hekim, başasistan ve doçent olarak görev yapmış; Glokom Birimi'nde uzman hekimlere glokom tanı, takip ve cerrahisi eğitimi vermiştir. Glokom, katarakt ve refraktif cerrahi alanlarında 20 yılı aşkın klinik deneyime ve 59 uluslararası yayına sahiptir.

Göz Tansiyonu Damlası Nedir, Nasıl Etki Eder?

Göz tansiyonu damlası nedir? Glokom (göz tansiyonu) tedavisinde kullanılan göz damlaları, yani göz tansiyonu ilaçları, göz içi basıncını düşürerek görme sinirini korumayı amaçlayan ilaçlardır. Göz içinde sürekli üretilen sıvı, iris ile kornea arasındaki açıdaki süzgeç dokusundan dışarı akar; üretim ile çıkış arasındaki denge bozulunca basınç yükselir.[1] Damlalar bu dengenin iki tarafından birine etki eder: sıvı üretimini azaltır ya da sıvının çıkışını artırır; bazı gruplar her ikisini de yapar.[2][5]

Glokom, görme siniri hasarı geri dönmeyen bir hastalık olduğu için damlanın amacı görmeyi düzeltmek değil, kalan görmeyi korumaktır. Damla damlatınca görmenin netleşmesi beklenmez; damlanın işe yaradığını yalnızca ölçümler gösterir.[1] Glokomun ne olduğu ve belirtileri için Glokom (Göz Tansiyonu) Nedir? sayfamıza, tedavi basamaklarının tamamı için Göz Tansiyonu Tedavisi sayfamıza bakabilirsiniz.

Üretimi azaltanlar

Beta-blokerler, CAI, alfa agonistler

Sıvıyı üreten siliyer cisim üzerinden göz içi sıvı yapımını azaltır.[5]

Çıkışı artıranlar

Prostaglandinler, rho kinaz inhibitörleri

Sıvının gözü terk ettiği yolları açarak basıncı düşürür; prostaglandinler ek çıkış yolunu (uveoskleral) kullanır.[5]

Her ikisi

Brimonidin (alfa agonist)

Hem üretimi azaltır hem çıkışı artırır; buna karşılık alerjik reaksiyon olasılığı görece yüksektir.[2][5]

Göz Tansiyonu Damla Grupları: Hangi Damla Ne İşe Yarar?

Göz tansiyonu ilaçları etken maddesine göre sınıflanır; glokom damlası olarak reçete edilen ürünlerin tamamı bu gruplardan birine girer. Glaucoma Research Foundation beş ana grup sayar ve hekimin yan etkiyi azaltmak veya etkiyi artırmak için zamanla damlayı değiştirebileceğini ya da kombinasyon kullanabileceğini belirtir.[2] Aşağıdaki tablo grupları, kullanım sıklığını ve bilinen yan etkilerini özetler; marka adı yerine etken madde kullanılmıştır.

Glokom damla grupları, etki mekanizması ve bilinen yan etkileri
GrupEtken maddelerNasıl etki eder?Kullanım sıklığıBilinen yan etkilerDikkat
Prosta­glandin analoglarıLatanoprost, bimatoprost, travoprost, tafluprostSıvının çıkışını artırırGünde 1 kez, çoğunlukla akşam[10]Kızarıklık, batma, kirpik uzaması, göz kapağı derisinde koyulaşma, iris renginde koyulaşma, göz çevresinde çukurlaşma[2]EGS'ye göre en etkili grup; göz içi iltihabı olanlarda dikkatle kullanılır[4][5]
Beta-blokerlerTimolol, betaksolol, levobunololSıvı üretimini azaltırGünde 1-2 kezNabızda yavaşlama, tansiyon düşüklüğü, yorgunluk; astımlılarda nefes darlığı[2][3]Astım, KOAH ve bazı kalp ritmi sorunlarında kaçınılır; göz kapatma ve kanal baskısı vücuda geçişi azaltır[3][5]
Alfa agonistlerBrimonidin, apraklonidinÜretimi azaltır, çıkışı artırırGünde 2-3 kezYanma, batma, yorgunluk, uyuklama, ağız kuruluğu; alerjik konjonktivit sık[2][3]Bebek ve küçük çocuklarda kullanılmaz; bazı depresyon ilaçlarıyla etkileşir[5]
Karbonik anhidraz inhibitörleri (CAI)Dorzolamid, brinzolamid (damla); asetazolamid (tablet)Sıvı üretimini azaltırDamla günde 2-3 kez; tablet kısa süreliDamlada batma, yanma, ağızda acı tat; tablette elde ayakta karıncalanma, yorgunluk, mide şikayeti, sık idrar[3]Sülfa alerjisi olanlarda döküntü riski; tablet uzun süreli değil, köprü tedavidir[6]
Rho kinaz inhibitörleriNetarsudilSüzgeç dokusundan çıkışı artırırGünde 1 kezKızarıklık, korneada ince birikimler, batma, gözün beyazında küçük kanamalar[2][3]Yeni grup (2017); Türkiye'de erişimi değişkendir[5]
Kombinasyon damlalarTimolol + dorzolamid, timolol + brimonidin, timolol + prostaglandin, brinzolamid + brimonidinİki mekanizma tek şişedeGünde 1-2 kezİçerdiği her iki grubun yan etkileri[2]Daha az şişe, daha az koruyucu madde ve daha iyi uyum; beta-bloker uyarıları geçerliliğini korur[2][9]
MiyotiklerPilokarpinSüzgeç dokusunu açarak çıkışı artırırGünde 3-4 kezGöz bebeğinde küçülme, karanlıkta görme güçlüğü, baş ağrısıYan etkileri nedeniyle günümüzde nadiren; akut açı kapanmasında hâlâ kullanılır[3]

Tabloyu tam görmek için parmağınızla yana kaydırabilirsiniz.

Tablo kaynaklara dayanır[2][3][5][6] ve genel bilgi amaçlıdır; hangi damlanın size uygun olduğuna muayene sonrası hekiminiz karar verir, damlayı kendi başınıza başlamayın veya değiştirmeyin.

Damla Şişesinin Kapak Rengi Ne Anlatır?

Glokom damlalarında kapak rengi genellikle ilaç grubunu gösterir: prostaglandinler turkuaz, beta-blokerler sarı, alfa agonistler mor, karbonik anhidraz inhibitörleri turuncu, beta-bloker içeren kombinasyonlar mavi, miyotikler yeşil kapaklıdır.[5] Bu renk kodu, birden fazla damla kullanan hastaların şişeleri karıştırmamasına yardımcı olur; yine de etiketi okumak ve hekimin verdiği programa bakmak gerekir.

“En İyi Göz Tansiyonu Damlası” Hangisi? Damla Nasıl Seçilir?

Herkes için geçerli bir “en iyi göz tansiyonu damlası” yoktur. EGS 6. baskı rehberi prostaglandin analoglarını en etkili ilaç grubu olarak tanımlar ve primer açık açılı glokomda tedaviye çoğunlukla bu gruptan tek bir damlayla ya da SLT lazerle başlanmasını önerir; seçimde eşlik eden hastalıklar, maliyet, hastanın damlayı damlatabilme yeteneği ve tercihi dikkate alınır. İlk damla yeterli olmazsa önce başka bir tek ilaca geçilir, sonra kombinasyona basamaklanır.[4] Yani “en iyi damla”, hedef basınca ulaştıran, yan etkisi tolere edilebilen ve her gün kullanılabilen damladır.

Damla seçiminde hekimin değerlendirdiği etkenler
DurumNe değişir?
Astım, KOAH, yavaş nabızBeta-blokerlerden kaçınılır; prostaglandin, CAI veya alfa agonist tercih edilir[3][5]
Göz kuruluğu, alerjik gözKoruyucu madde (benzalkonyum klorür) içermeyen formlar ve daha az şişe (kombinasyon) tercih edilir[9]
Göz içi iltihabı (üveit) öyküsüProstaglandinler dikkatle kullanılır[5]
Bebek ve küçük çocukBrimonidin kullanılmaz; konjenital glokomda ilaç yardımcıdır, asıl tedavi ameliyattır[5]
Sülfa alerjisiKarbonik anhidraz inhibitörlerinde döküntü riski gözetilir[6]
Unutkanlık, çok sayıda ilaçGünde tek damla (prostaglandin) veya kombinasyon; hatırlatıcı ve alarm[4]
Çok sayıda damlaya rağmen hedefe ulaşılamıyorSLT lazer veya ameliyat gündeme gelir[4]

Tabloyu tam görmek için parmağınızla yana kaydırabilirsiniz.

Göz Tansiyonu Damlası Yan Etkileri: Hangisi Normal, Hangisi Bildirilmeli?

Göz tansiyonu damlası yan etkileri çoğunlukla hafif ve yönetilebilirdir; ancak bildirilmediğinde hastaların damlayı gizlice bırakmasına yol açar. Bir Alman üniversite kliniğinde 201 hastayla yapılan çalışmada en sık bildirilen yan etkiler yanma (%49,6) ve kızarıklıktı; koruyucu madde içeren damla kullananlarda tedaviyi aksatma oranı %32 iken yalnızca koruyucusuz damla kullananlarda %12,5 bulundu.[7] Amerikan Oftalmoloji Akademisi (AAO), çoğu yan etkinin ilaç kesilince geçtiğini, ancak damlanın hekime sormadan asla bırakılmaması gerektiğini vurgular.[6]

Sık görülen, genellikle hafif

  • Damlatınca kısa süreli batma, yanma, geçici bulanıklık
  • Gözde kızarıklık (özellikle prostaglandin ve rho kinaz)
  • Kirpik uzaması, göz kapağı derisinde koyulaşma (prostaglandin)
  • Ağızda acı tat (CAI), ağız kuruluğu ve yorgunluk (alfa agonist)

Hekime hemen bildirilmesi gerekenler

  • Nefes darlığı, hırıltı, nabızda belirgin yavaşlama, baş dönmesi (beta-bloker)
  • Göz kapağında şişlik, kaşıntı ve kızarıklıkla seyreden alerji (sık görüleni brimonidin)
  • Cilt döküntüsü (CAI, sülfa alerjisi)
  • Uyuklama ve aşırı yorgunluk; araç kullanmayı etkiliyorsa[6]

Prostaglandin Damlaları Göz Rengini Değiştirir mi?

Evet, bazı hastalarda. Prostaglandin analogları iris rengini koyulaştırabilir (özellikle ela ve karışık renkli gözlerde), göz kapağı derisini koyulaştırır, kirpikleri uzatır ve uzun kullanımda göz çevresindeki yağ dokusunu azaltarak gözün daha çukur görünmesine yol açabilir.[2] Bu değişiklikler görmeyi etkilemez ama tek gözde kullanıldığında iki göz arasında fark oluşabilir; hekiminizle önceden konuşmanız iyi olur.

Koruyucu Madde (Benzalkonyum Klorür) Sorunu

Damlaların çoğu, şişenin mikrop kapmasını önlemek için benzalkonyum klorür (BAK) adlı koruyucu içerir. Uzun süreli kullanımda bu madde göz yüzeyinde kuruluk, kızarıklık ve tahrişe yol açabilir; 4.107 hastayı kapsayan bir araştırmada koruyuculu damla kullananlarda göz yüzeyi belirti ve bulguları anlamlı ölçüde daha sıktı ve koruyucusuz damlaya geçince azaldı.[9] EGS de koruyucusuz formülasyonların toleransı artırabileceğini belirtir.[4] Göz kuruluğu veya kızarıklık yakınmanız varsa koruyucusuz seçenekleri hekiminize sorun; her damlanın koruyucusuz formu her ülkede bulunmayabilir.

Göz Damlası Nasıl Damlatılır? Adım Adım Doğru Teknik

Göz tansiyonu damlasının hastanın gözüne damlatılması; alt göz kapağı aşağı çekilmiş, damlalık göze değmeden tutuluyor
Temsili görsel. Damlalığın ucunun göze değmemesi ve damlattıktan sonra gözün kapatılması, hem etkiyi hem güvenliği artırır.

Damlanın işe yaraması için göze gerçekten ulaşması gerekir. Yanlış teknik, damlanın yanağa akmasına veya burun yoluyla kana karışıp vücutta yan etki yapmasına yol açar. Glaucoma Research Foundation, beta-blokerlerin sistemik yan etkilerinin damlattıktan sonra gözü kapatarak ve göz yaşı kanalına baskı uygulayarak (punktal oklüzyon) azaltılabileceğini belirtir.[3]

  1. Adım 1

    Hazırlık

    Ellerinizi yıkayın. Şişeyi çalkalamanız gerekip gerekmediğini etikete bakarak öğrenin (süspansiyon damlalar çalkalanır). Başınızı geriye yaslayın.

  2. Adım 2

    Damlatma

    Alt göz kapağını bir parmakla nazikçe aşağı çekip cep oluşturun. Şişeyi göze değdirmeden tek damla damlatın; fazlası etkiyi artırmaz, taşar.

  3. Adım 3

    Kapat ve bastır

    Gözü kapatın, kırpmayın; parmağınızla gözün burun tarafındaki iç köşesine 1-2 dakika hafifçe bastırın. Bu, ilacın gözde kalmasını ve kana karışmasının azalmasını sağlar.[3][5]

  4. Adım 4

    İkinci damla ve kayıt

    Birden fazla damla kullanıyorsanız aralarında en az 5 dakika bekleyin; aksi hâlde ikinci damla ilkini yıkar. Damlattığınızı bir çizelgeye işaretleyin.

Kontakt lens kullanıyorsanız damlayı lenssiz damlatıp koruyuculu damlalardan sonra en az 15 dakika bekleyerek lensi takın; hekiminiz farklı bir süre söylerse ona uyun. Damlatmakta zorlanan hastalar için şişeyi sabitleyen uygulama aparatları ve aile üyelerinin yardımı işe yarar.

Damlayı Unutmak, Bırakmak ve Düzenli Kullanım: Tedavinin Asıl Zorluğu

Glokom damlasının en büyük sorunu ilacın kendisi değil, her gün kullanılmasıdır. Çalışmalarda damla tedavisine uyumsuzluk %16 ile %67 arasında bildirilmiştir; uzun dönem takiplerde hastaların yalnızca yaklaşık yarısı 6. ayda, %37'si ise 3. yılda reçete edilen tedaviyi sürdürmüştür.[8][9] Daha çarpıcı olanı, görme alanı sabit kalan hastalarda ortanca uyum %85 iken görme alanı ilerleyen hastalarda %21 bulunmuştur.[8] Yani damlayı aksatmak, hastalığın ilerlemesiyle doğrudan ilişkilidir.

Günlük hayatta uyumu kolaylaştıran alışkanlıklar için Glokomla Yaşam yazımıza bakabilirsiniz. Hastaların damlayı bırakma nedenleri çoğunlukla üç başlıkta toplanır: yan etkiler, maliyet ve karmaşık kullanım programı.[9] EGS rehberi uyumu artırmak için tedavi rejimini basitleştirmeyi (günde tek damla veya kombinasyon), hasta eğitimini ve hatırlatıcı/alarm kullanımını önerir.[4]

Damlayı unutursam ne yapmalıyım?

Hatırladığınızda damlatın; bir sonraki doz çok yakınsa (örneğin 2-3 saat içinde) çift doz yapmayın, normal programa dönün. Sık unutuyorsanız hekiminize söyleyin; günde tek damla veya kombinasyon düzenlenebilir.

Basıncım normal çıktı, damlayı bırakabilir miyim?

Hayır. Basıncın normal çıkması damlanın işe yaradığını gösterir, hastalığın geçtiğini değil. Damla kesilince basınç genellikle günler içinde yeniden yükselir ve hasar sessizce ilerler.[1][6]

Kaç damla, ne zaman?

Günde tek damla sabah veya akşam sabit saatte; iki kez kullanılanlar 12 saat arayla. Prostaglandinler çoğunlukla akşam önerilir.[10] Programı buzdolabına yapıştırın, telefon alarmı kurun.

Damla bittiğinde

Yeni reçetenizi damla bitmeden alın. Açılmış şişelerin kullanım süresi sınırlıdır (çoğunda 28 gün; etikete bakın); süresi geçmiş veya uçları kirlenmiş şişeleri kullanmayın.

Göz Tansiyonu İlaçları Yetersiz Kalırsa: Lazer ve Ameliyat Ne Zaman Gündeme Gelir?

Damla tedavisi her hastada yeterli olmaz. İki veya daha fazla damlaya rağmen hedef basınca ulaşılamıyorsa, görme alanı ilerliyorsa, yan etkiler tolere edilemiyorsa ya da düzenli kullanım sağlanamıyorsa EGS rehberi bir sonraki basamağa geçilmesini önerir.[4] Glokom hastalarının yaklaşık yarısının iki veya daha fazla damlaya ihtiyaç duyduğu ve damla sayısı arttıkça göz yüzeyi şikayetlerinin arttığı bildirilmiştir.[9] Bu noktada seçenekler:

Önemli: Damla tedavisi gören hastaların da düzenli kontrolü gerekir; basınç kontrol altında olsa bile görme alanı ve optik sinir (OCT) izlenmeden tedavinin yeterli olup olmadığı bilinemez.[4] Kontrol programı için Göz Tansiyonu Tedavisi: Takip bölümüne bakabilirsiniz.

Glokom İlaçlarında Özel Durumlar: Gebelik, Çocuklar, Kalp ve Akciğer Hastaları

  • Kalp ve akciğer hastaları: Timolol gibi beta-bloker damlalar astım, KOAH, belirgin yavaş nabız ve bazı kalp iletim sorunlarında genellikle kullanılmaz; kalp ve tansiyon ilaçlarıyla etkileşebilir. Kullandığınız tüm ilaçları göz hekiminize, göz damlalarınızı da diğer hekimlerinize bildirin.[3][6]
  • Bebek ve çocuklar: Brimonidin bebek ve küçük çocuklarda kullanılmaz. Konjenital glokomda damlalar ameliyata kadar köprü veya ameliyat sonrası yardımcıdır; asıl tedavi cerrahidir.[5] Ayrıntılar: Konjenital Glokom.
  • Gebelik ve emzirme: Glokom damlalarının gebelikte kullanımı ilaç grubuna göre farklı değerlendirilir ve hekimle birlikte, fayda-risk dengesine göre planlanır. Gebelik planlıyorsanız veya gebeyseniz damlayı bırakmadan önce mutlaka göz hekiminize danışın.
  • Katarakt ameliyatı: Katarakt ameliyatı sonrası kullanılan kortizonlu damlalar glokom hastalarında basıncı yükseltebilir; ayrıntılar: Glokom Hastasına Katarakt Ameliyatı.
  • Ameliyat öncesi: Glokom ameliyatından önce damlalara hekim aksini söylemedikçe devam edilir; ameliyat sonrası ameliyatlı gözdeki damla programı yeniden düzenlenir. Ayrıntılar: Ameliyat Sonrası İyileşme.

Göz Tansiyonu Damlaları Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Göz tansiyonu damlası ömür boyu kullanılır mı?

Glokom kronik bir hastalık olduğu için damla tedavisi çoğu hastada uzun süreli, çoğunlukla yaşam boyu sürer. SLT lazer veya ameliyat sonrası damla ihtiyacı azalabilir ya da ortadan kalkabilir; ancak bu karar ölçümlere göre hekimle birlikte verilir, damla kendi kendine bırakılmaz[1][4].

En iyi göz tansiyonu damlası hangisidir?

Herkes için geçerli bir “en iyi” damla yoktur. EGS rehberi prostaglandin analoglarını en etkili grup olarak tanımlar ve çoğu hastada bu gruptan tek bir damlayla başlanmasını önerir; ancak uygun damla glokomun türüne, eşlik eden hastalıklara (astım, kalp hastalığı gibi) ve yan etki toleransına göre kişiye özel seçilir[4].

Göz tansiyonu damlasının yan etkileri nelerdir?

En sık yan etkiler damlatınca yanma ve gözde kızarıklıktır. Prostaglandinler kirpik uzaması, göz kapağı ve iris renginde koyulaşma; beta-blokerler nabızda yavaşlama, tansiyon düşüklüğü ve astımlılarda nefes darlığı; alfa agonistler yorgunluk, ağız kuruluğu ve alerji; karbonik anhidraz inhibitörleri batma ve ağızda acı tat yapabilir[2][3]. Yan etki olursa damlayı bırakmayın, hekiminize bildirin.

Göz tansiyonu damlası göz rengini değiştirir mi?

Prostaglandin grubu damlalar bazı hastalarda iris rengini koyulaştırabilir, göz kapağı derisini koyulaştırır ve kirpikleri uzatır[2]. Bu değişiklikler görmeyi etkilemez; tek gözde kullanımda iki göz arasında fark oluşabileceği için hekiminizle önceden konuşun.

Göz tansiyonu damlasını unutursam ne yapmalıyım?

Hatırladığınızda damlatın; bir sonraki dozun saati çok yaklaştıysa çift doz yapmayın, normal programa dönün. Sık unutuyorsanız hekiminize söyleyin; günde tek damla veya kombinasyon damla ile program basitleştirilebilir, telefon alarmı uyumu artırır[4].

Basıncım normale düştü, damlayı bırakabilir miyim?

Hayır. Basıncın normal ölçülmesi damlanın etkili olduğunu gösterir, hastalığın geçtiğini değil. Damla kesilince basınç çoğunlukla kısa sürede yeniden yükselir ve görme siniri hasarı belirti vermeden ilerler[1][6]. Değişiklik kararını yalnızca hekiminiz verir.

İki farklı göz damlasını arka arkaya damlatabilir miyim?

Aralarında en az 5 dakika bekleyin; aksi hâlde ikinci damla ilkini yıkar ve etkisini azaltır. Damlattıktan sonra gözü kapatıp iç köşeye hafifçe bastırmak ilacın gözde kalmasını sağlar ve vücuda geçişi azaltır[3].

Göz tansiyonu damlası astım veya kalp hastalarında kullanılır mı?

Beta-bloker damlalar (timolol gibi) astım, KOAH ve bazı kalp ritim sorunlarında genellikle kullanılmaz; nabzı yavaşlatabilir ve nefes darlığı yapabilir[3][6]. Bu hastalarda prostaglandin, karbonik anhidraz inhibitörü veya alfa agonist tercih edilebilir. Tüm hastalıklarınızı ve ilaçlarınızı göz hekiminize bildirin.

Koruyucusuz göz tansiyonu damlası ne demek, kimler için?

Çoğu damla şişede mikrop üremesini önleyen benzalkonyum klorür içerir; uzun kullanımda göz yüzeyinde kuruluk ve tahriş yapabilir. Koruyucusuz formlar göz kuruluğu, alerji veya çok sayıda damla kullanan hastalarda tolerans ve uyumu artırabilir[4][7][9]. Uygunluğuna hekiminiz karar verir.

Göz tansiyonu hapı (tablet) var mı?

Evet; karbonik anhidraz inhibitörü asetazolamid tablet olarak kullanılır. Genellikle akut basınç yükselmelerinde veya ameliyata kadar köprü tedavi olarak kısa süreli verilir; elde ayakta karıncalanma, yorgunluk, mide şikayetleri ve sık idrar gibi yan etkileri nedeniyle uzun süreli tedavi için uygun değildir[2][3].

Damla kullanırken kontakt lens takabilir miyim?

Damlayı lenssiz damlatın; koruyuculu damlalardan sonra lensi takmak için en az 15 dakika bekleyin, çünkü koruyucu madde lense tutunabilir. Hekiminiz farklı bir süre söylerse ona uyun; göz kuruluğu olan lens kullanıcılarında koruyucusuz damla tercih edilebilir[9].

Göz tansiyonu damlası işe yaramazsa ne yapılır?

Önce başka bir tek damlaya geçilir, sonra kombinasyona basamaklanır; damlalara rağmen hedef basınca ulaşılamıyorsa veya görme alanı ilerliyorsa SLT lazer ya da ameliyat gündeme gelir[4][11]. Seçenekler için Göz Tansiyonu Tedavisi ve Glokom Ameliyatı sayfalarımıza bakabilirsiniz.

Açılmış göz damlası ne kadar süre kullanılır?

Çoğu damla açıldıktan sonra sınırlı süre (çoğunlukla 28 gün) kullanılabilir; süre etikette yazar. Süresi geçmiş veya ucu kirlenmiş şişeler enfeksiyon riski taşır. Tek dozluk koruyucusuz ampuller açıldıktan sonra saklanmaz.

Göz tansiyonu damlası damlatınca görmem neden bulanıklaşıyor?

Damlatma sonrası kısa süreli bulanıklık, özellikle süspansiyon ve jel kıvamlı damlalarda normaldir ve dakikalar içinde geçer[6]. Bulanıklık uzun sürüyor, artıyor veya ağrı ve kızarıklıkla birlikteyse hekiminize başvurun.

Kaynaklar

Bu sayfadaki bilgiler aşağıdaki kaynaklardan derlenmiştir (son kontrol: 26 Ekim 2026). Metindeki köşeli parantezli numaralar ilgili kaynağa götürür. Sayfada marka adı, fiyat veya üstünlük ifadesi yer almaz; görseller temsilidir. Her tedavide sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir; ilaç kullanımı öncesinde hekiminizden detaylı görüş almanız önerilir.

  1. NEI (ABD Ulusal Göz Enstitüsü): Glokom (göz içi sıvısı, basınç ve tedavi seçenekleri) (yeni sekmede açılır)
  2. Glaucoma Research Foundation: Glokom ilaçları rehberi (gruplar, etken maddeler, yan etkiler, kombinasyonlar) (yeni sekmede açılır)
  3. Radhakrishnan S, Iwach AG. Glaucoma Research Foundation: Glokom ilaçları ve yan etkileri (son gözden geçirme Mart 2022) (yeni sekmede açılır)
  4. Kozimor J, Gajdzis M, Kaczmarek R. EGS 6. baskı rehberindeki yöntemsel ve tedaviye ilişkin değişikliklerin özeti (ilaç seçimi, basamaklama, uyum, koruyucusuz formlar; açık erişim). Adv Clin Exp Med 2026;35(7):1127-1131 (yeni sekmede açılır)
  5. American Academy of Ophthalmology, EyeWiki: Topikal glokom ilaçlarının derlemesi (mekanizma, kapak renkleri, kontrendikasyonlar) (yeni sekmede açılır)
  6. American Academy of Ophthalmology: Glokom göz damlası ilaçları, hasta bilgilendirme (yan etkiler, ilacı bırakmama uyarısı) (yeni sekmede açılır)
  7. Wolfram C, Stahlberg E, Pfeiffer N. Patient-reported nonadherence with glaucoma therapy. J Ocul Pharmacol Ther 2019 (201 hasta; koruyuculu ve koruyucusuz damlada uyumsuzluk oranları) (yeni sekmede açılır)
  8. Glokom ilaç tedavisine uyum ve koruyucusuz damlalar üzerine derleme (uyumsuzluk oranları %16-67; ilerleyen ve stabil hastalarda uyum farkı) (yeni sekmede açılır)
  9. Li G, Akpek EK, Ahmad S. Glaucoma and ocular surface disease: more than meets the eye. Clin Ophthalmol 2022;16:3641-3649 (uzun dönem uyum, benzalkonyum klorür, damla sayısı) (yeni sekmede açılır)
  10. Glaucoma Australia: Glokom tedavisinde kullanılan ilaçlar (kullanım zamanı, damlatma tekniği, beta-bloker uyarıları) (yeni sekmede açılır)
  11. LiGHT Çalışma Grubu: Glokom ve oküler hipertansiyonda birincil SLT ile göz damlalarının karşılaştırıldığı LiGHT çalışmasının 6 yıllık sonuçları. Ophthalmology 2022 (yeni sekmede açılır)

Damla Tedaviniz Yeterli mi? Kontrol İçin Randevu Planlayın

Yan etki yaşıyorsanız, damlayı düzenli kullanamıyorsanız veya basıncınızın hedefte olup olmadığını bilmiyorsanız Prof. Dr. Serhat İmamoğlu ile Batıgöz (Altunizade) veya Medicana (Zincirlikuyu) randevunuzu planlayın.

Bu web sitesinde yer alan içerikler yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; tıbbi teşhis ve tedavi niteliği taşımaz, ilaç önerisi değildir. Damlalarınızı hekiminizin önerdiği şekilde kullanın; kendi başınıza başlamayın, bırakmayın veya değiştirmeyin.

↑